Ölüm – bir çoxumuz üçün qorxulu, soyuq və qaçınılmalı bir anlayışdır. Amma dünyanın bəzi mədəniyyətlərində ölüm son yox, həyatın davamı, yaxud da həyat qədər təbii və qəbul olunmalı bir hadisə sayılır.

“dogruxeber.tv” bu yazıda ölümlə dostlaşan, onu rituallaşdıran, bəzən isə bayram edən mədəniyyətlərə nəzər salır.

Meksikada “Ölülər Günü” – rəngli xatirə bayramı
Meksikada hər il noyabrın 1-2-də qeyd olunan Día de los Muertos — Ölülər Günü — ölümə hüznlə yox, rəngarəngliklə, musiqi və yeməklə yanaşılır. İnsanlar ailə üzvlərinin məzarlarını ziyarət edir, şəkərdən hazırlanmış kəllələr, çiçəklərlə bəzək düzəldir və inanırlar ki, həmin gün ölənlərin ruhları geri dönür. Əsas məqsəd isə onların xatirəsini yaşatmaqdır. Bu gün bir yas yox, qəbul və sevgi bayramıdır.

Nepalda ölü ilə birgə yaşamaq
Nepalın bəzi bölgələrində isə yaxınını itirmiş ailələr cənazəni günlərlə evdə saxlayır, onunla danışır, ağlayır, gülür, sanki son dəfə münasibətlərini dərinləşdirirlər. Cənazənin yanında qalan ailə üzvləri inanırlar ki, bu, ruhun rahat ayrılması üçün vacib mərhələdir. Ölü ilə sonuncu münasibət təmiz və emosional olmalıdır.

Tibetdə “səma dəfni” – ölünün ruhunu azad etmək
Tibetdə Buddist inanclarına əsaslanan “səma dəfni” mərasimi zamanı cəsəd parçalanaraq quzğunlara verilir. Bu inanclara görə, insan ruhu bədəndən ayrıldıqdan sonra bədən artıq bir “qabıq”dır və onu təbiətə qaytarmaq, canlılara faydalı etmək bir növ müqəddəs borcdur. Qərb dünyasında bu mərasim qorxulu və qəddar görünsə də, Tibetlilər üçün bu, ən təmiz ayrılıq formasıdır.

İndoneziyada “ölünü evə qaytarmaq”
İndoneziyanın Toraja qəbiləsində ölmüş şəxsin cəsədi aylarla, hətta illərlə evdə saxlanılır, ona gündəlik paltar geyindirilir, söhbət edilir. Hər il "Ma'nene" adlı mərasimdə isə cəsəd qəbirdən çıxarılır, təmizlənir, bəzən bərpa edilir və ailəsi ilə birlikdə yenidən şəkil çəkilir. Bu adət “ölülərlə yaşayanlar” anlayışını fiziki mənada gerçəkləşdirir.

“dogruxeber.tv” olaraq qeyd edirik ki, bu mədəniyyətlərdə ölüm qorxu deyil, qəbul edilmiş bir keçiddir. Onların yanaşması göstərir ki, ölümü necə dərk edirsənsə, həyatı da o qədər dərindən yaşayırsan. Bu adətlərin bəzi elementləri mistik, qorxulu və hətta qəribə görünsə də, arxasında dərin fəlsəfi və insani anlamlar dayanır.