“dogruxeber.tv” xəbər verir ki, dünya səhiyyə təşkilatlarının illik hesabatlarına əsasən, hər il siqaretlə bağlı xəstəliklərdən 8 milyondan çox insan həyatını itirir. Bu rəqəmlər yalnız statistika deyil — hər biri bir ailənin dramı, bir övladın atasız, bir ananın övladsız qalması deməkdir. Və bütün bu itkilərin ortasında – səbəb kimi duran tüstü dolu vərdiş: siqaret.

Fizioloji fəsadlar: tənəffüsdən ürəyə qədər

Siqaret tütünündə 4,000-dən çox kimyəvi maddə, onlardan ən azı 70-i birbaşa xərçəng törədir.

“dogruxeber.tv” yazır ki, bu maddələr ən çox zərər verdiyi orqanlar bunlardır:

Ağciyərlər: Siqaret çəkmək ağciyərlərdəki toxumaları zədələyir, tənəffüs yollarını daraldır, nəticədə xroniki bronxit, ağciyər xərçəngi və KOAH (Xroniki Obstruktiv Ağciyər Xəstəliyi) inkişaf edir.

Ürək-damar sistemi: Nikotin damarların daralmasına səbəb olur. Bu, hipertoniya, ürək çatışmazlığı, infarkt və iflic riskini kəskin artırır.

Dəri və dişlər: Siqaret dəridə erkən qocalma, rəngsizlik və elastiklik itkisinə səbəb olur. Dişlərdə saralma, diş əti xəstəlikləri və ağız qoxusu da ən yayğın nəticələrdəndir.

Reproduktiv sistem: Siqaret qadınlarda sonsuzluq riskini artırır, kişilərdə isə testosteron səviyyəsini azaldaraq potensial problemlərə yol açır.

Psixoloji asılılıq: azadlıq deyil, zəncir

Ən təhlükəli tərəflərdən biri də siqaretin yalnız fiziki yox, psixoloji asılılıq yaratmasıdır. Nikotin beyində “mükafat sistemi”ni stimullaşdıraraq qısa müddətli rahatlıq hissi verir. Lakin bu vəziyyət asanlıqla vərdiş, sonra isə asılılıq halını alır. Bu isə o deməkdir ki, siqareti tərgitmək təkcə iradə ilə deyil, həm də peşəkar psixoloji dəstək ilə mümkündür.

“dogruxeber.tv”ın araşdırmalarına əsasən, siqaret çəkənlərin əksəriyyəti siqaretdən “stressi azaltmaq”, “düşünmək”, “rahatlaşmaq” üçün istifadə etdiyini desə də, elmi araşdırmalar bunun əksini sübut edir: nikotin sadəcə bir müddətlik beynin diqqətini yayındırır və əslində stresi daha da dərinləşdirir.

İctimai zərər: təkcə çəkən deyil, ətraf da zəhərlənir

Siqaretin ziyanı yalnız onu istifadə edənlə məhdudlaşmır. Pasyiv siqaret tüstüsü — yəni siqaret çəkməyən, amma siqaret çəkilən mühitdə olan insanlar — ən azı aktiv istifadəçilər qədər zərər görürlər. Uşaqlar, hamilə qadınlar, yaşlılar xüsusilə risk altındadır.

BMT və ÜST məlumatlarına görə, hər il 1,2 milyon insan siqaret çəkmədiyi halda, başqalarının tüstüsündən zəhərlənərək həyatını itirir.

Maliyyə və sosial itkilər

Siqaret həm də ailə büdcəsinə təsir edir. Gündə 1 qutu siqaret çəkən bir şəxs ayda orta hesabla 100-150 manat, ildə isə 1,200-1,800 manat vəsait itirir. Bu vəsait, əslində bir ailənin qida, təhsil və ya sağlamlıq ehtiyaclarını qarşılaya bilərdi.

Əlavə olaraq, siqaret çəkənlər cəmiyyətin gözündə nüfuz itirir, iş yerlərində daha çox xəstəlik izni alır, sığorta haqları daha yüksək olur və sosial münasibətlərdə də qəbul edilməmə riskləri artır.

Siqaret azadlıq deyil. Siqaret stressdən çıxış yolu deyil. Siqaret cəmiyyətə zərər verməyən şəxsi vərdiş deyil. Siqaret — lətifəyə çevrilmiş zəhər, vərdişlə bəzədilmiş xəstəlik, modern səssiz ölüm formasıdır.

Və bu zəhərə yox demək, təkcə şəxsi sağlamlıq üçün deyil — ailəmiz, övladlarımız, cəmiyyətin gələcəyi üçün atılacaq ən ağıllı addımdır.