Qədim dövrlərdə insanlar yalnız daş alətlərlə yaşayan primitiv varlıqlar idimi? Yoxsa bizə öyrədiləndən daha inkişaf etmiş sivilizasiyalar olub və onların izləri bu gün də tapılmaqda davam edir?

“dogruxeber.tv” bu yazıda arxeoloqları belə çaş-baş salan tapıntılardan bəhs edir.

Ən çox sual doğuran nümunələrdən biri Antikitera mexanizmidir. 1901-ci ildə Yunanıstan sahillərində batmış qədim gəmidə tapılan bu obyekt görünüşcə sıradan bir metal parçası olsa da, müasir analizlər onun bir növ astronomik kompüter olduğunu sübut etdi. 2000 ildən çox yaşı olan bu cihaz günəş, ay və bəzi planetlərin hərəkətini hesablaya bilirmiş. Bu texnologiya o qədər mürəkkəbdir ki, alimlər onun səviyyəsində analoji bir cihazın daha sonra, yalnız 1400 il sonra meydana gəldiyini bildirirlər.

Misirdəki Büyük Piramid təkcə memarlıq möcüzəsi deyil, həm də texnoloji müəmmadır. Qaya bloklarının dəqiqliklə yerləşdirilməsi, daxili otaqların mükəmməl havalandırılması, hətta bəzilərinin maqnit sahəsi ilə əlaqələndirilməsi – bütün bunlar sadəcə “qul əməyiylə tikildi” versiyasını zəiflədir. Bəzi nəzəriyyəçilər belə bir layihənin yalnız yüksək texnologiya ilə mümkün ola biləcəyini irəli sürür.

Çin ərazisində yerləşən və "qədim batareyalar" adlandırılan Bağdad batareyaları da arxeoloqlar üçün sual doğurur. Miladdan əvvəl 200-ə aid olan bu saxsı qabların içində mis və dəmir elementlər tapılıb. Bu strukturun elektrokimyəvi reaksiya yaratdığı və aşağı gərginlikli cərəyan hasil etdiyi düşünülür. Bəs bu batareyalar nəyə xidmət edib? Mümkün cavablar yoxdur.

“dogruxeber.tv” qeyd edir ki, Azərbaycanda da belə müəmmalı tapıntılar zaman-zaman gündəmə gəlib. Qobustandakı petroqliflərin astronomik simvollarla dolu olması, Naxçıvandakı qayaüstü yazılarda bilinməyən simvolların istifadə olunması bu siyahıya daxil edilə bilər. Hətta bəzi alimlər bu işarələrin qədim "kodlaşdırma" üsulları ola biləcəyini ehtimal edirlər.

Qədim Hindistan mətnlərində "uçan maşınlar" – Vimanalar, döyüşlərdə istifadə olunan enerji silahları və uçan şəhərlər haqqında təfərrüatlı təsvirlər yer alır. Bu mətni oxuyan müasir insan üçün bunlar elə bil elmi-fantastik romandır, amma həmin yazıların minlərlə il əvvəl yazıldığını düşünəndə vəziyyət dəyişir. Onlar sadəcə təsəvvür idimi, yoxsa real həyat təcrübələrinin mifləşmiş forması?

Elm bu iddialara çox ehtiyatla yanaşır. Lakin getdikcə tapılan yeni artefaktlar bir şeyi sübut edir: keçmiş düşündüyümüz qədər "sadə" olmaya bilər. Bəlkə də texnologiyanın başlanğıcı bizim bildiyimizdən daha əvvələ gedir, sadəcə sonradan unudulub, ya da qəsdən gizlədilib.