gundem / Cəmiyyət
20.08.2025
Ahtapotlar Yadplanetlidirmi? Elm Bu Fikrə Artıq Daha Yaxındır
Səkkizayaqlı, üçürəkli, mavi qanlı və inanılmaz zəkaya sahib ahtapotlar uzun illərdir ki, elm dünyasında öz qəribəliyi ilə seçilir.
“dogruxeber.tv” yazır ki, bəzi alimlər artıq açıq şəkildə bu canlıların dünya mənşəli olmaya biləcəyini nəzərdən keçirməyə başlayıblar. Bu fərziyyəyə görə, ahtapotlar ya kosmik mənşəli genetik material daşıyırlar, ya da birbaşa panspermiya yolu ilə – yəni həyatın kosmosdan gəlməsi nəzəriyyəsinə əsasən – Yerə daxil olublar.
Bu düşüncə, ilk baxışda fantastik film ssenarisi kimi səslənsə də, onun elmi müzakirəsi 2018-ci ildə nəşr olunan Progress in Biophysics and Molecular Biology adlı nüfuzlu elmi jurnalda yer alıb. Orada 30-dan çox alim tərəfindən imzalanan məqalədə qeyd olunur ki, ahtapotların genetik strukturu, təkamül baxımından qeyri-adi sürətlə dəyişməsi və kompleks sinir sistemi onları “bioloji anomaliya”ya çevirir.
“dogruxeber.tv” xəbər verir ki, alimlərin diqqətini çəkən əsas məqam – ahtapotların təxminən 33 mindən çox zülal kodlayan geni olmasıdır ki, bu da bəzi məməlilərdən daha çoxdur. Onların beyinləri tentakulların hər birini müstəqil idarə edə bilir və özlərini bədənlərindən ayırmış hissələrlə belə koordinasiya edə bilirlər.
Bəzi tədqiqatçılar iddia edirlər ki, ahtapotların genetik kodundakı qəribəliklər – xüsusilə də RNA redaktə etmə bacarıqları – Yerdəki heç bir digər canlıda bu dərəcədə müşahidə olunmur. Bu, onların təkamül yolunu izah etməyi çətinləşdirir. Alternativ olaraq, bu canlıların meteorla Yerə düşən ibtidai mikrob formalarından yarandığı və zamanla təkamül keçirdiyi ehtimalı da irəli sürülür.
Əlbəttə, bu, hələ tam qəbul olunmuş elmi fakt deyil. Amma hər ötən il ahtapotlar barədə aparılan araşdırmalar bir sualı daha güclü şəkildə ortaya qoyur: Bu canlılar doğrudanmı Yerə aid olanlar arasındadır, yoxsa onlar yadplanetli həyatın canlı izləridir?


