Göz yaşları – bəzən sevinclə, bəzən kədərlə, bəzən də səbəbsiz axan damlalar… İnsan üçün həm bioloji, həm də emosional anlamı olan bu maye əslində bədənin çox mürəkkəb və maraqlı bir mexanizminin nəticəsidir.

“dogruxeber.tv” olaraq araşdırdıq: göz yaşı nədən yaranır, necə axır və insana təsiri nədir?

Göz yaşı gözün üst tərəfində yerləşən göz yaşı vəzilərində istehsal olunur. Bu vəzilər hər gün az miqdarda göz yaşı ifraz edərək gözün səthini nəmləndirir, toz və mikrobları yuyur və göz səthini qoruyur. Lakin bu, yalnız bir funksiyasıdır. Əslində göz yaşı üç əsas formada yaranır:

Bazal göz yaşı – gündəlik gözün qorunması və nəmləndirilməsi üçün yaranan təbii göz yaşıdır.

Refleks göz yaşı – gözdə qıcıq (soğan doğramaq, toz, tüstü və s.) nəticəsində yaranır və gözü təmizləmək məqsədi daşıyır.

Emosional göz yaşı – kədər, qorxu, sevinc, həyəcan kimi güclü emosiyalar zamanı yaranan və təkcə gözü deyil, həm də ruhu yüngülləşdirən göz yaşlarıdır.

Tədqiqatlar göstərir ki, emosional göz yaşlarında hormonlar və streslə əlaqəli maddələr də olur. Yəni bədən ağlayaraq yalnız özünü ifadə etmir, eyni zamanda daxili gərginliyi kimyəvi səviyyədə azaldır.

“dogruxeber.tv”ın əldə etdiyi məlumatlara görə, bu səbəbdən ağlamaq – xüsusilə də saxlanılmış emosiyaların ifadəsi zamanı – insan üçün psixoloji rahatlama vasitəsidir.

Bəzi elmi araşdırmalarda qeyd olunur ki, ağladıqdan sonra insanın bədənində “oxitosin” və “endorfin” adlı xoşbəxtlik hormonlarının səviyyəsi artır. Bu da öz növbəsində sakitlik, yüngüllük və emosional tarazlıq yaradır. Yəni göz yaşı sadəcə duzlu bir maye deyil – o, həm bədənin stresə qarşı cavabı, həm də insan ruhunun təmizlənmə vasitəsidir.

Digər tərəfdən, göz yaşının yetərincə ifraz olunmaması da problemdir. “Quru göz sindromu” adlanan bu vəziyyət gözdə yanma, batma və görmə pozğunluqlarına səbəb ola bilər. Bu sindrom, xüsusilə kompüter qarşısında uzun müddət işləyən insanlarda daha tez-tez rast gəlinir.

Nəticə etibarilə, göz yaşı həm bioloji zərurət, həm də emosional rahatlama vasitəsidir. İnsan bədəni göz yaşı ilə həm özünü qoruyur, həm də danışa bilmədiyi duyğuları səssizcə dilə gətirir.