gundem / dunya / maraqli
4.05.2023, 11:30
James Webb qayalı bir planetdə su tapıb: Bu nə deməkdir?
"dogruxeber.tv" "qazeta.ru"ya istinadən xəbər verir ki, James Webb Kosmik Teleskopu Yerdən 26 işıq ili uzaqlıqda yerləşən GJ 486 b adlı planetin atmosferində su buxarının əlamətlərini aşkar edib . Bu məlumat təsdiqlənərsə, qayalı ekzoplanetin atmosferində ilk dəfə su buxarının aşkarlanması olacaq.
Lakin, hələlik alimlər bu kəşfin etibarlılığına əmin deyillər.
Su buxarı həyatın mövcudluğu üçün ən vacib şərtlərdən biri və ya ən azı planetlərdə potensial həyat üçün əlverişli şərait hesab olunur. Keçmişdə kosmik teleskoplar artıq ekzoplanetlərdə belə buxar izlərini aşkar etmişdilər, lakin onlar Yupiter kimi möhkəm səthi olmayan qaz nəhəngləri idi. Əgər elm adamları indi qayalı GJ 486 b-nin də belə buxara malik olduğunu təsdiqləyə bilsələr, bu, həqiqətən də maraqlı kəşf olacaq.
GJ 486 b Yerdən təxminən 30%, kütləsi isə üç dəfə böyükdür. Bu planetdə cazibə qüvvəsi çox güclüdür, bundan əlavə, planet öz ulduzuna çox yaxındır və sinxron fırlanma vəziyyətindədir; planetin bir yerində həmişə gündüz, digərində isə gecədir. Planetin səthinin temperaturu təxminən 430 ° C-dir. Deməli, çox güman ki, həyat üçün o qədər də uyğun deyil.
Buna baxmayaraq, bu planetdə su buxarının kəşfi böyük əhəmiyyət kəsb edir. Artıq qeyd edildiyi kimi, bu, qayalı planetdə su buxarının ilk aşkarlanması olacaq və bu, həm də belə bir planetin hətta öz yaxın ulduzundan gələn radiasiyanın daimi təsiri altında belə öz atmosferini qoruya biləcəyini göstərəcək.
Amma, problem ondadır ki, su buxarının əlamətləri planetin ulduzun qarşısından keçərkən aşkar edilib, yəni buxarın planetin özündə deyil, ulduzun səthindəki ləkələrdən əmələ gəlməsi ehtimalı var. Digər tərəfdən, astronomların fikrincə, hələlik ulduzda belə ləkələrin olduğuna dair heç bir dəlil tapılmayıb.



