gundem / dunya / Səhiyyə / Cəmiyyət
16.09.2025
Robotik cərrahiyyənin son addımı: avtonom əməliyyat dövrü başlayır
Texnologiyanın sürətli inkişafı tibbi sahədə inqilabi dəyişikliklərə yol açır. Robotik cərrahiyyə artıq həkimlərə yalnız dəstək rolunu oynamır, bəzən əməliyyatın əsas icraçısına çevrilir. Dünyanın aparıcı tədqiqat mərkəzləri və klinikaları tamamilə avtonom, yəni insan nəzarəti olmadan əməliyyat aparan robotların istifadəsini sınaqdan keçirir. “dogruxeber.tv” bu həyəcanverici tendensiyanın elmi əsaslarını və gələcək perspektivlərini oxuculara təqdim edir.
Əvvəlki nəsil robotlar yalnız həkimin idarə etdiyi mexaniki “yardımçı” idi. İndi isə süni intellekt sayəsində bu cihazlar görüntüləri analiz edir, toxuma fərqlərini tanıyır və bıçaq kəsimini mikron dəqiqliyi ilə həyata keçirir. Bu texnologiya insanın əl titrəməsi və yorğunluq kimi məhdudiyyətlərini aradan qaldırır, səhv riskini minimuma endirir.
ABŞ və Avropa klinikalarında aparılan sınaqlarda robotlar bəzi sadə prosedurları tam müstəqil şəkildə yerinə yetiriblər. Nəticələr göstərir ki, robotik cərrahiyyə bəzən insan həkimlərdən daha az qan itkisi və daha sürətli sağalma ilə nəticələnir. Bu, gələcəkdə təcili yardım və müharibə zonaları kimi riskli şəraitdə həkimsiz əməliyyatların aparılmasına imkan yarada bilər.
“dogruxeber.tv” bildirir ki, bu inqilab eyni zamanda yeni suallar doğurur: Əgər avtonom robot səhv edərsə, məsuliyyət kimə aiddir? Həkimə, cihazı istehsal edən şirkətə, yoxsa proqramçıya? Bu məsələ hələ də beynəlxalq tibb hüququ və etik komitələrdə geniş müzakirə olunur.
Mütəxəssislər hesab edir ki, növbəti onillikdə robotik cərrahiyyə tibbi xidmətin əsas istiqamətlərindən birinə çevriləcək. Süni intellektlə birləşən bu texnologiya inkişaf etməkdə olan ölkələrdə də həkim çatışmazlığı problemini qismən həll edə bilər. Robotik cərrahiyyə göstərir ki, tibbin gələcəyi artıq laboratoriyalarda deyil, əməliyyat otaqlarında yazılır və insan sağlamlığının qorunması naminə texnologiyanın gətirdiyi bu yeni dövr həm böyük ümidlər, həm də ciddi məsuliyyət tələb edir.


