Kiyev çərşənbə günü bildirib ki, Rusiya Ukraynanın Qara dənizdə BMT-nin dəstəklədiyi təhlükəsiz dəhliz vasitəsilə ixracına icazə verən sazişdən çıxdıqdan sonra taxıl daşımalarını davam etdirmək üçün Ukrayna müvəqqəti gəmiçilik marşrutu qurur.

Rusiya bazar ertəsi Moskvanın təhlükəsiz naviqasiya zəmanətlərini ləğv etməsini ehtiva edən razılaşmadan çıxdıqdan sonra çərşənbə axşamı ardıcıl ikinci gecə Ukraynanın Qara dəniz Odessa limanına hücum edib.

İyulun 18-də BMT-nin gəmiçilik agentliyinə, Beynəlxalq Dəniz Təşkilatına (IMO) təqdim etdiyi rəsmi məktubda Ukrayna çərşənbə günü "müvəqqəti olaraq tövsiyə olunan dəniz marşrutu yaratmağa qərar verdiyini" bildirib.

Ukraynanın icmalar, ərazilər və infrastrukturun inkişafı üzrə naziri vəzifəsini icra edən Vasil Şkurakov məktubda deyilir: "Onun məqsədi Qara dənizin şimal-qərb hissəsində beynəlxalq gəmiçiliklə bağlı blokun açılmasını asanlaşdırmaqdır".

Ukrayna məktubda əlavə edib ki, Çornomorsk, Odessa, Pivdennıy ətrafındakı sulara, dəhlizin bir hissəsi olan, ərazi sularına və Rumıniyanın müstəsna dəniz iqtisadi zonasına gedən üç Ukrayna limanına yaxın gəmi nəqliyyatı marşrutları yaradacaq.

Ukrayna prezidenti Vladimir Zelenski bildirib ki, Qara dəniz taxıl sazişi Rusiyanın iştirakı olmadan davam edə bilər və Ukrayna ərzaq tədarükü ilə bağlı öhdəliklərini yerinə yetirmək variantları üzərində işləyir.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatı çərşənbə axşamı bildirib ki, Ukrayna və Rusiya taxılının və gübrəsinin qlobal bazarlara çıxarılmasına kömək etmək üçün "bir sıra ideyalar irəli sürülür".

Ukrayna IMO-ya göndərdiyi məktubda əlavə edib ki, “Rusiya Federasiyasının silahlı təcavüzü nəticəsində yaranmış” gəmilərin kirayəçiləri, gəmi operatorları və sahiblərinə “zərərin ödənilməsi zəmanəti”ni təmin etmək üçün “mexanizm” yaradıb.

O bildirib ki, bu, kommersiya gəmiləri Ukraynanın ərazi sularında olarkən və ya bu cür gəmilər yükdaşıma üçün ölkənin açıq dəniz limanlarına gedən və ya oradan qayıdarkən təklif olunacaq.

Buna baxmayaraq, Rusiya sövdələşmədən çıxdıqdan sonra sığortaçılar Ukraynaya daxil olan gəmiləri əhatə etmək iştahalarını nəzərdən keçirirlər.

"dogruxeber.tv"ın məlumatına görə, Reuters agentliyinə siyasətin brokeri Marsh bildirib ki, əvvəlki dəhliz müqaviləsi ilə daşımaların sığortasını təmin edən yük sığortası obyekti dayandırılıb.

Müharibə riski siyasətini təmin edən Norveç gəmiçilik sığortası qrupu DNK çərşənbə günü Reuters agentliyinə bildirib ki, taxıl dəhlizi müqaviləsi dayandırıldığı üçün hazırda Ukrayna üçün sığorta təmin edə bilmir.

Qara dəniz ərazisinə daxil olarkən tutulan əlavə müharibə riski sığortası haqları hər yeddi gündən bir yenilənməlidir.

Onların artıq minlərlə dollara başa gəldiyi və bahalaşacağı gözlənilir, halbuki gəmi sahibləri Rusiyanın razılığı olmadan gəmilərinin müharibə zonasına girməsinə icazə verməkdən çəkinə bilər. Üzən mina riski də var.

"Bu vəziyyətdə hər bir anderrayter öz mövqeyi, öz tarifləri və öz anderraytinqi üçün məsuliyyət daşımaq istəyəcək" - deyə sığorta sənayesi mənbəsi bildirib.

"Mükafat kifayət qədər böyükdürsə və risk dözülə bilərsə, bu, aşağı düşəcək."

dogruxeber.tv
N.Məmərli