Astronomlar superkütləli qara dəliyin bir ulduzu parçalaması və ulduzun enerjisindən başqa bir ulduzu "öldürmək" üçün istifadə etməsi fenomenini müşahidə ediblər.

"dogruxeber.tv" "The Independent"ə istinadən xəbər verir ki, Belfast Kral Universitetinin rəhbərlik etdiyi beynəlxalq astrofiziklər qrupu tərəfindən edilən kəşf illərlə alimləri çaşdıran iki kosmik sirri əlaqələndirilib.

Birincisi, bir cisim qara dəliyə çox yaxınlaşdıqda və parçalandıqda sözdə "gəlgit məhv hadisələri" (TDE) ilə əlaqədardır.

İkincisi, qalaktikaların mərkəzlərindən gələn parlaq alovların rentgen şüaları kimi aşkar edildiyi "kvaziperiodik püskürmələr" (QPEs) ilə əlaqəlidir. Astronomlar onların superkütləvi qara dəliklərlə əlaqəli olduğunu güman ediblər.

Massaçusets Texnologiya İnstitutundan Ceraj Paşam deyib:

"Bu hadisələrin əlaqəli olduğuna dair qızğın fərziyyələr var idi və indi bunun sübutunu tapdıq. Bu, sirləri həll etmək baxımından birində iki kosmik nəticə əldə etmək kimidir".

Komanda NASA-nın X-şüaları Rəsədxanası, Hubble Kosmik Teleskopu və Niser neytron ulduzunun daxili zondunun məlumatlarından istifadə edərək, qara dəlik tərəfindən məhv edilmiş ulduzun qalıqlarının disk formalı "ulduz məzarlığında" necə fırlanmağa davam etdiyini müşahidə edib.

Qeyd edilir ki, bir neçə il ərzində dağıntı diski o qədər genişlənib və o, qara dəlikdən təhlükəsiz ola biləcək yaxınlıqdakı ulduzla dəfələrlə toqquşub.

Ulduz diskdən keçəndə möhtəşəm qaz və rentgen şüaları yayıb. Bu, TDE-lərin QPE-lərlə əlaqəli olduğunu sübut edib.

Oksford Universitetindən Endryu Mummeri izah edib:

"Bu, bu müntəzəm püskürmələrin mənşəyini anlamaqda böyük bir irəliləyişdir. İndi başa düşürük ki, ulduz parçalandıqdan sonra püskürmələrin "yanması" üçün bir neçə il gözləmək lazımdır, çünki diskin başqa bir ulduzla toqquşması üçün kifayət qədər genişlənməsi üçün vaxt lazımdır".