“dogruxeber.tv” xəbər verir ki, qadınların kişi peşələrinə – sürücülük, fəhləlik, yükdaşıma, təhlükəsizlik xidməti və s. – cəlb edilməsi son illər daha intensiv hala gəlib. Bu dəyişikliklər gender bərabərliyi adı altında təqdim olunsa da, məsələ ətrafında ciddi sosial suallar yaranır. Qadının ailə içindəki mövqeyi, analıq funksiyası, kişi-qadın əmək bölgüsünün tarixi forması və demoqrafik göstəricilər bu yeni tendensiyanın cəmiyyətə real təsirlərini açıq şəkildə ortaya qoyur.

İş yerləri artmır, bölünür

Əmək bazarında kişilər üçün nəzərdə tutulmuş iş sahələrinə qadınların kütləvi şəkildə daxil olması, əslində yeni iş yerlərinin yaranması anlamına gəlmir. Sadəcə eyni “iş çörəyi” daha çox insan arasında bölünür. Bu isə xüsusilə ailə başçısı olan kişilər üçün əmək bazarında rəqabətin daha da artması, gəlir imkanlarının zəifləməsi deməkdir.

“dogruxeber.tv” qeyd edir ki, bəzi sosial təbəqələrdə artıq qadınların iş tapdığı, kişilərin isə evdə qaldığı halların artması müşahidə olunur. Bu isə kişi qüruruna və psixoloji sabitliyə zərbə vurur.

Evdar qadın anlayışı itib gedir

Qadının ailədəki ən vacib funksiyalarından biri – evin enerjisini, uşağın emosional tərbiyəsini və ailə daxili harmoniya yaratmaq funksiyası – müasir iqtisadi və ideoloji təsirlər nəticəsində arxa plana keçir. Evdə zaman keçirməyən, səhərdən axşama qədər çalışmaq məcburiyyətində qalan qadın nə öz sağlamlığına, nə uşağın inkişafına, nə də ailə bağlarının qorunmasına yetərincə töhfə verə bilir. Hər şey “yetib çatdırmaq” üzərində qurulub. Halbuki qadın sadəcə istehsal vahidi deyil – o, həm də tərbiyə, mərhəmət və iç dünyası ilə bütöv bir sistemdir.

Nəsil artımı və ailə institutuna təsir

Statistik göstəricilər açıq şəkildə göstərir ki, nə qədər çox qadın peşə fəaliyyətinə fokuslanırsa, bir o qədər az ailə qurur və ya gec ana olur. Bunun nəticəsi təkcə nəsil artımında ləngimə deyil, həm də “karyera-ailə” dilemması fonunda formalaşan sosial yorğunluqdur. İşləyən, əziyyət çəkən, yük daşıyan qadın — bioloji və psixoloji baxımdan artıq nə analığa, nə ailə istiliyinə əvvəlki kimi hazır olur. “dogruxeber.tv” yazır ki, bu dəyişikliklər uzunmüddətli dövrdə həm doğum səviyyəsinin azalmasına, həm də ailə institutunun zəifləməsinə səbəb ola bilər.

Kişi qüruru və sosial balans

Ənənəvi gender rolları təkcə keçmişin mirası deyil — bu, cəmiyyətin balans mexanizmlərindən biridir. Kişinin ailədə maddi təminatçı, qadının isə daxili enerji və tərbiyə daşıyıcısı kimi funksional bölgüsü bir çox sosioloqlar tərəfindən “təbii iş bölgüsü” adlandırılıb. Bu bölgü pozulduqda, kişilər ailə içində funksiyalarını itirmiş kimi hiss edir, bu da özünəinamın itməsi, motivasiyanın düşməsi və ailə liderliyinin pozulması kimi nəticələrə yol açır.

Nəticə etibarilə, qadının kişiyə aid sayılan peşələrdə görünməsi müasirlik simvolu kimi təqdim olunsa da, dərinliyə getdikdə bu meylin həm ailə strukturuna, həm nəsil artımına, həm də kişilərin sosial roluna ciddi təsirlər yaratdığı görünür.

Qadının dəyəri onun daha çox iş görməsində deyil, daha çox enerji ötürməsində, ailə bağlarını qorumasında və nəsil yetişdirməsindədir. Cəmiyyətin sağlamlığı isə yalnız bərabərliklə deyil, həm də funksional harmoniya ilə mümkündür.

"dogruxeber.tv" üçün hazırladı: Jalə Asiman