Azərbaycanda cəmiyyətin böyük hissəsi artıq illərdir ki, bank kreditlərinin yaratdığı fəlakətli girdabda boğulur. İşsizlik, az əməkhaqqı, qiymətlərin durmadan qalxması və həyat səviyyəsinin kəskin şəkildə aşağı düşməsi nəticəsində insanlar yaşamaq üçün yeganə çıxış yolunu kredit götürməkdə görürlər. Bu, könüllü seçim deyil, məcburiyyətdir. Əslində isə bu sistem, sadəcə, vətəndaşı yavaş-yavaş maliyyə cəhətdən çökdürməyə hesablanmış, rəsmi şəkildə qanuniləşdirilmiş bir istismar mexanizmidir.

"dogruxeber.tv" bu vəziyyətin fonunda yaranmış sosial faciəni sərt şəkildə gündəmə gətirir.

Əhalinin böyük hissəsinin daimi gəlir yeri yoxdur. İş tapmaq çətindir, olanlar isə ya qeyri-rəsmi işləyir, ya da rəsmi işlə təmin olunanlar üçün verilən əməkhaqqı real yaşayış üçün yetərli deyil. Ayda 400-600 manatla ailə saxlamaq, kirayə ödəmək, uşaq böyütmək, dərman almaq mümkün deyil. Bu səbəbdən insanlar öz ehtiyaclarını qarşılamaq üçün banklara üz tuturlar. Banklar isə bu zəifliyi yaxşı anlayır və ondan sui-istifadə etməkdən çəkinmirlər.

Kredit faizləri əksər hallarda rəsmi formada göstəriləndən daha yüksək olur. Müqavilələrdə gizli bəndlər, cərimə mexanizmləri, əlavə xidmət haqları və s. kimi oyunlarla vətəndaşın çiyninə görünməyən, amma çox ağır yük yüklənir. Ən dəhşətlisi isə – girov qarşılığında verilən kreditlərin mahiyyətidir. İnsanlar öz evlərini, torpaqlarını, obyektlərini girov qoyur, qarşılığında isə bu əmlakın real dəyərinin cəmi 10-15%-i qədər kredit ala bilirlər. Bir balaca gecikmə baş verən kimi isə banklar həmin əmlakları qamarlayır, vətəndaşı öz halal malından məhrum edirlər.

Vətəndaşın hüquqlarını qorumağa borclu olan məhkəmələr isə çox hallarda tərəf tutmurlar, obyektiv araşdırma aparmırlar və ya açıq-aşkar bankların tərəfini saxlayırlar. Bu da sistemli bir ədalətsizliyin tərkib hissəsidir. Öz evində yaşamaq uğrunda mübarizə aparan minlərlə insan məhkəmə zallarında süründürülür, emosional və psixoloji travma yaşayır, ailəsi dağılır. Bu hal artıq sosial problem deyil, kütləvi ədalətsizlik və hüquqsuzluq forması alıb.

İnsanların bir hissəsi artıq nəinki kredit götürə, heç gündəlik yeməyini təmin edə bilmir. Bu halda isə bankların sosial məsuliyyətdən tamamilə uzaq, yalnız qazanca köklənmiş mövqeyi acı təəssüf doğurur. Kredit siyasətinin insanlara yardım vasitəsi yox, real bir istismar alətinə çevrilməsi dözülməz həddə çatıb. Vətəndaş dövlətin dəstəyini, qanunların ədalətli işləməsini, bankların isə insaflı davranmasını tələb edir. Əks halda, bu vəziyyət sosial narazılığın artmasına və daha dərin faciələrə yol aça bilər.