gundem / sosial / Cəmiyyət / Mədəniyyət
16.08.2025, 10:30
“Əsl azərbaycanlı” kimdir? – Kimlik böhranı və regional düşüncə
Azərbaycanda milli kimlik anlayışı uzun illərdir həm gündəlik münasibətlərdə, həm də dövlət və cəmiyyət siyasətində fərqli formalarda ifadə olunur.
“dogruxeber.tv” olaraq müşahidə etdiyimiz məqam ondan ibarətdir ki, bu anlayışın içi bəzən yalnız etnik mənsubiyyətlə deyil, danışıq tərzi, region, geyim, dini baxış və yaşam tərzi ilə də doldurulur. Belə olduqda “əsl azərbaycanlı” anlayışı konkretləşmək yerinə, daha da qarışır və seçici yanaşmalar doğurur. Müəyyən bölgələrə aid insanlara qarşı olan yumşaq ironiya və ya açıq-aşkar stereotiplər, ölkə daxilində görünməyən bir sosial təbəqələşməyə səbəb olur. Paytaxt və bölgələr, şimal və cənub, şəhərli və kəndli kimi fərqlər, mədəniyyət və yaşam tərzi üzərindən bir-birinə qarşı qoyulur.
Bəzi hallarda bu fərqlər zarafat, məişət dili səviyyəsində qalsa da, daha dərin təbəqədə kimlik böhranına gətirib çıxarır. Gənc nəsil həm Qərbə inteqrasiya, həm də milli köklərə bağlı qalmaq arasında qalaraq, özünü necə təqdim etməli olduğu barədə tərəddüdlə böyüyür. Məktəblərdə və ailələrdə milli kimlik təbliğatı aparılsa da, onun konkret olaraq hansı dəyərləri ifadə etdiyi ilə bağlı aydınlıq yoxdur. Geyim tərzi, sosial şəbəkədəki davranış, həyat tərzi və dünyagörüş fərqləri bir çox hallarda insanları “əsl azərbaycanlıdır” və ya “deyil” kateqoriyalarına bölür.
“dogruxeber.tv” üçün xüsusi önəm daşıyan məqam odur ki, bu cür bölünmələr son illərdə daha açıq şəkildə ifadə olunmağa başlayıb. Sosial mediada regional stereotiplərin açıq şəkildə paylaşılması, bəzi şəhər və rayon adlarının aşağılayıcı şəkildə istifadə olunması, fərqli düşünənlərin “milliliyə zidd” kimi damğalanması artıq narahatedici hal alıb. Bu, bir xalq olaraq milli birliyimizi zədələməklə yanaşı, gənc nəslin öz kimliyinə inamını da zəiflədir.
Əsl azərbaycanlı olmaq təkcə bir bölgəyə və ya baxış bucağına mənsub olmaq deyil. Bu, bütöv bir mədəniyyətin daşıyıcısı olmaq, fərqlilikləri qəbul edərək ümumi dəyərə çevirməkdir. Biz bu anlayışı yalnız sözdə yox, gündəlik münasibətlərdə də yaşatmadıqca, milli kimlik sadəcə pasportdakı qeyd olmaqdan uzağa getməyəcək.


