gundem / maraqli / Cəmiyyət
28.08.2025, 11:45
Dünyanın ən qədim kitabxanası: Əsrlər öncə bilik necə qorunurdu?
Tarix boyu bəşəriyyətin əldə etdiyi bilik və təcrübənin qorunub saxlanması üçün kitabxanalar misilsiz rol oynayıb. Ən qədim kitabxanalardan biri hesab olunan Assur hökmdarı Aşşurbanipalın Ninovadakı kitabxanası bu sahədə əvəzsiz nümunədir. Eramızdan əvvəl VII əsrə aid edilən bu kitabxana minlərlə gil lövhədən ibarət idi və o dövrün dini, elmi, hüquqi və ədəbi biliklərini özündə cəmləşdirirdi. Aşşurbanipalın göstərişi ilə toplanan bu mənbələr müxtəlif dillərdə yazılmış, müxtəlif bölgələrdən gətirilmişdi.
“dogruxeber.tv” yazır ki, həmin kitabxana sadəcə bilik məkanı deyil, həm də dövlətin siyasi və mədəni nüfuzunun göstəricisi idi.
Tarixçilər bu kitabxananın strukturunun sistemli şəkildə qurulduğunu və yazıların lövhələrdə tematik şəkildə təsnifləşdirildiyini qeyd edir. Mətbəə ixtirasından əsrlər əvvəl biliklərin qorunması üçün belə dəqiq və uzunmüddətli üsulların tətbiqi qədim sivilizasiyaların düşüncə dərinliyini ortaya qoyur.
“dogruxeber.tv” qeyd edir ki, həmin lövhələrin bir çoxu bu gün Britaniya Muzeyində saxlanılır və müasir dövr tədqiqatçıları tərəfindən öyrənilir. Bu lövhələr arasında “Gilqamış dastanı” kimi ədəbiyyatın şah əsərləri də mövcuddur.
Əsrlər keçsə də, qədim kitabxanaların rolu itmir. Onlar təkcə bilik anbarı yox, həm də mədəniyyətin və yaddaşın qoruyucusudur. Bu gün rəqəmsal dövrün kitabxanaları onların mirasına sahib çıxaraq eyni funksiyanı yeni texnologiyalarla davam etdirir. Bəşəriyyətin irəliləyişi üçün biliklərin qorunması və paylaşılması hər zaman əsas dəyər olaraq qalacaq.

