gundem / Cəmiyyət
2.08.2025, 16:45
Azərbaycanın nadir bitkiləri: Təbiətin qorunması və bioloji müxtəliflik
dogruxeber.tv: - Azərbaycan zəngin və müxtəlif iqlim şəraiti sayəsində çoxsaylı bitki növlərinə ev sahibliyi edir. Ölkənin unikal relyefi və mühit şərtləri onun florasında nadir və endemik bitkilərin meydana gəlməsinə şərait yaratmışdır. dogruxeber.tv olaraq qeyd edirik ki, bu nadir bitkilərin qorunması ekosistemin davamlılığı və bioloji müxtəlifliyin saxlanılması baxımından olduqca əhəmiyyətlidir.
Ölkəmizdə 4500-dən artıq bitki növü qeydə alınmışdır və onların təxminən 70-80 növü endemik, yəni yalnız Azərbaycanın müəyyən ərazilərində rast gəlinir.
Bu bitkilərə aşağıdakılar daxildir:
Şərq zanbağı (Iris paradoxa) – əsasən Qafqazın dağlıq ərazilərində yayılıb, çox nadir və qorunması vacib olan növdür.
Qafqaz orkideyi (Orchis mascula) – nadir və qiymətli çiçək növüdür, xüsusilə meşə zonalarında tapılır.
Azərbaycanda yalnız Qarabağ bölgəsində rast gəlinən “Qarabağ xarıbülbülü” (Tulipa gurgustiana) – endemik və qorunan bitkidir.
Yalnız Azərbaycan və qonşu bölgələrdə olan Şam çiçəyi (Cedrus libani subsp. stenocoma) – dağlıq zonalarda bitən endemik ağac növüdür.
Qırmızı Kitaba daxil edilmiş “Azərbaycan sarmaşığı” (Berberis iberica) – təbii mühitdə nadir bitki kimi qorunur.
Bu və digər nadir növlərin qorunması üçün müxtəlif təbiət qoruqları və rezervatlar yaradılmışdır. Onların yaşaması üçün əlverişli mühitlərin saxlanması və insan təsirinin minimuma endirilməsi vacibdir.
Nadir bitkilər ekosistemin sağlam işləməsində əsas rol oynayır. Onlar torpaq strukturu, mikroiqlim və digər canlıların yaşayış mühitini təmin edir. Eyni zamanda, bəzi nadir növlərin tibb, kosmetika və digər sənaye sahələrində xüsusi əhəmiyyəti vardır.
"dogruxeber.tv" vurğulayır ki, təbiətin bu qiymətli sərvətlərinin qorunması yalnız dövlətin deyil, hər bir vətəndaşın məsuliyyətidir. İnsanların təbiətə hörmətlə yanaşması, vəhşi bitkilərin toplanmasının qarşısının alınması və ekoloji maarifləndirmə işlərinin genişləndirilməsi vacibdir.
Azərbaycanın nadir bitkilərinin qorunması üçün beynəlxalq standartlara uyğun mühafizə tədbirlərinin həyata keçirilməsi və ekoturizmin inkişaf etdirilməsi ölkəmizin təbiət sərvətlərinin uzunmüddətli qorunmasına töhfə verəcəkdir.

